Οι ιερείς και οι ψάλτες των Ν. Ψαθάδων.

     Οι ιερείς όπου άσκησαν το ιερό λειτούργημα τους στον Ι. Ν. Αγίου Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων μετριούνται στα δάκτυλα του ενός χεριού (βλ. πίνακα).

Ο ιεροδ. π. Γ. Κομνίδης

     Μακροβιότερος στο λειτούργημα αυτό, ήταν π. Χρήστος Χαριτάκης, ο οποίος ήταν συντοπίτης και απεβίωσε στις 31-10-1965 (ετών 67).

     Έπειτα εφημέρευε εκτάκτως (ως το 1967) εναλλάξ με το Αμόριο ανά μία εβδομάδα, ο ιερέας του Ι. Ν. Αμορίου π. Πασχάλης Παγωνίδης ο οποίος και καταγόταν από το Αμόριο.

     Ύστερα εφημέριος στον Ι. Ν. Αγίου Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων τοποθετήθηκε εκτάκτως (παρ' ότι ήταν να πάρει σύνταξη) ο π. Αντώνιος Κοντιούδης από τους Μεταξάδες, ο οποίος έμεινε ως το 1975.

     Από το 1975 ως το 2002, στον Ι.Ν. Αγίου Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων (από το 1999 όπου εγκαινιάστηκε και της εκκλησίας της Αγίας Παρασκευής των κοιμητηρίων Ν. Ψαθάδων), τοποθετήθηκε μόνιμος εφημέριος ο ιεροδιδάσκαλος π. Γεωργιος Κομνίδης από το Σοφικό Διδυμοτείχου, πριν ιερέας και διδάσκαλος για 13 συνεχόμενα έτη στους Γιατράδες Μεταξάδων. Ο π. Γεώργιος Κομνίδης είναι ακόμη εξομολόγος, ενώ μέχρι που έκλεισε (1989-1990) το μονοθέσιο δημοτικό σχολείο Ν. Ψαθάδων, ασκούσε ταυτόχρονα και το λειτούργημα του διδασκάλου. Ο π. Γεώργιος είναι ο βασικός αίτιος της μεταμορφώσεως του Ι. Ν. Αγ. Παντελεήμονος προς το καλύτερο. Όταν ανέλαβε ιερέας της εκκλησίας, αυτή ήταν αφημένη στη φθορά του χρόνου, χωρίς κάποια σπουδαία εργασία στο εσωτερικό της η το εξωτερικό της. Σήμερα η εκκλησία -αν και μικρή- είναι από της ομορφότερες της περιφερείας της Μητροπόλεως Διδυμοτείχου, τόσο στο εσωτερικό της, όσο και στο περίβολό της. Περισσότερα όμως για τον π. Γεώργιο Κομνίδη θα αναφέρω στην ενότητα για τους διδασκάλους του δημοτικού σχολείου Ν. Ψαθάδων (σελ.16).

     Από το 2002 ως σήμερα, εκτελεί χρέη ιερέα στην εκκλησία των Ψαθάδων εναλλάξ με την εκκλησία της Αγίας Παρασκευής Διδυμοτείχου, ο π. Αντώνιος Γιατσίδης από την Μηλιά Τριγώνου.


     Την "μισθοδοσία" των Εφημερίων (από το 1945) και των Επισκόπων (από το 1980), έναντι των μεγάλων παραχωρήσεων γης στις οποίες είχε προβεί η Εκκλησία της Ελλάδος, κυρίως από το 1922 ως το 1932 για την αποκατάσταση προσφύγων της Μικράς Ασίας, και κατά το 1952 οπότε το Κράτος πήρε τα 4/5 (80%) της καλλιεργούμενης η καλλιεργήσιμης εκκλησιαστικής αγροτικής γης, στο 1/3 της πραγματικής αξίας της, έχει αναλάβει ως συμβατή υποχρέωση του το Κράτος. (Αναλυτικ. βλέπε "Εκκλησιαστική περιουσία: Οι προκαταλήψεις, οι μύθοι, η αλήθεια", Ευαγγέλου Π. Λέκκου, έκδοση της Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, Αθήνα 2001).

     Μέχρι το 1945 όμως οι βιοτικές ανάγκες της οικογενείας του Ιερέα καλυπτόταν από την ενορία με την μέθοδο των στεφανιών. Δηλαδή, το παντρεμένο ζευγάρι μετρούσε για ένα στεφάνι, ενώ οι χήροι -ες με τα τυχών ανήλικα παιδιά τους και οι ενήλικοι άγαμοι μετρούσαν για μισό στεφάνι και έτσι έδιναν λ.χ. αναλόγως με το στεφάνι μισό ή ένα σνίκι (=δοχείο ξυλένιο που μετρούσαν τα γεννήματα (1/4 του κιλού 6 οκ. περίπου)) σιτάρι, καλαμπόκι κλπ.

     Με τον τρόπο αυτό (των στεφανιών) πληρωνόταν και ο ψάλτης της εκκλησίας του Αγίου Παντελεήμονος και συνεχίζει ως σήμερα να πληρώνετε μ' αυτό τον τρόπο, μόνο που το σνίκι αντικαταστάθηκε με χρήματα.


Ψάλτες

     Ας αναφέρουμε και λίγα στοιχεία για τους ψάλτες της εκκλησίας του Αγίου Παντελεήμονος (βλ. πίνακα).

     Στην αρχή, μετά την εγκατάσταση των Ψαθιωτών στο νέο χωριό τους, στο Αναλόγιο ανέβαινε ο αείμνηστος Άγγελος Χατζηδήμος.

     Αργότερα στο Αναλόγιο ανέβηκε ο αείμνηστος Πολυχρώνης Παπάζογλου. Ο οποίος κατά την στρατιωτική του θητεία σκοτώθηκε στο νομό Κιλκίς από ρίψη βλήματος, οδηγώντας την στρατιωτική μηχανή του μαζί με τον ανώτερό του που καθόταν στο κουβούκλιο, το οποίο είχαν αυτού του τύπου οι μηχανές τότε, την εποχή του εμφυλίου αλληλοσπαραγμού (1947-1949).

     Άλλος που ανέβηκε στο Αναλόγιο της εκκλησίας του Αγίου Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων ήταν ο αείμνηστος Δημήτριος Καλαϊτζόπουλος, τα χνάρια του οποίου ακολούθησε και ο αείμνηστος γιος του Σταμάτιος Καλαϊτζόπουλος (+1995-1996) αγρότης στο επάγγελμα (ο οποίος μάλιστα έκανε ψάλτης και στην εκκλησία του Αμορίου), δημιουργώντας έτσι η οικογένεια Καλαϊτζοπούλου μια μικρή παράδοση ψαλτών, που μακάρι να συνεχιστεί αυτή η παράδοση.

     Κάποια στιγμή η πορεία του Σταματίου Καλαϊτζπούλου ως ψάλτου διασταυρώνετε με την πορεία ενός άλλου ψάλτου (περί το 1960 με 1965, ο οποίος είχε σπουδάσει την βυζαντινή αυτή τέχνη), του αειμνήστου Χρυσοστόμου Βουδαλικάκη (+1992) αγρότη στο επάγγελμα (είχε και άδεια νοσοκόμου από το στρατό και έκανε τις ενέσεις στους συχωριανούς του). Τότε αναλόγως με το ποιος από τους δύο ψάλτες είχε την μικρότερη αξίωση ως αμοιβή ανέβαινε "επίσημα" στο Αναλόγιο για εκείνη την χρονική περίοδο.

     Να προσθέσω ακόμη για τον αείμνηστο Χρυσόστομο Βουδαλικάκη, ότι δίδαξε την τέχνη του ψάλτου σε αρκετά παιδιά των Ν. Ψαθάδων (γεννηθέντες μεταξύ τέλους της δεκαετίας ΄30 και του ΄40) που όμως άλλα σταμάτησαν από τα μαθήματα νωρίς και άλλα τα οποία συνέχισαν δεν ακολούθησαν την τέχνη του ψάλτου. Αυτήν όμως την τέχνη ακολούθησε ο ανιψιός του Χρήστος Σ. Σαββαλάκης, συνταξιούχο διδάσκαλο και μόνιμο κάτοικο Διδυμοτείχου, ο οποίος ήταν στο Αναλόγιο του Ι. Ν. Αγίου Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων από την κοίμηση του αειμνήστου Χρυσοστόμου Βουδαλικάκη (1992) ως που έφυγε ο π. Γ. Κομνίδης (επίσημα 15αύγουστος 2002).

     Από τότε (2002) και μέχρι σήμερα, στο Αναλόγιο της εκκλησίας των Ψαθάδων βρίσκεται ο Απόστολος Δημοσχίδης, συνταξιούχος ταχυδρόμος από το Διδυμότειχο, ψάλτης της Αγίας Παρασκευής Διδυμοτείχου.


Πίνακας : Οι ιερείς και ψάλτες του Ι. Ν. Αγ. Παντελεήμονος Ν. Ψαθάδων.

 

Όνομα ιερέων                               καταγωγή                                χρον. περίοδ.

ιεροδ. Αθανασόπουλος Αθ.          Αμόριο                                1924/28 -  ;

π. Χρήστος    Χαριτάκης             Ψαθάδες                  (+67)   (1923)- 1965

π. Πασχάλης  Παγωνίδης1           Αμόριο                                1965 - 1966

π. Αντώνιος   Κοντιούδης            Μεταξάδες                          1966 - 1975

π. Γεώργιος   Κομνίδης               Σοφικό                               1975 - 2002

π. Ανδρέας    Γιατσίδης2              Μηλιά                                 2002 – .....

1 Ιερέας Αγ. Δημητρίου Αμορίου και Αγ. Παντελεήμονος Ψαθάδων.

2 Ιερέας Αγ. Παρασκευής Διδ/χου και Αγ. Παντελεήμονος Ψαθάδων. << πίσω

 

Όνομα ψαλτών                                   βιοποριστικό επάγγελ.             χρον. περιοδ.

Άγγελος             Χατζηδήμος                                                     (+) στην αρχή

Πολυχρόνης     Π. Παπάζογλου                                                    (+) 1947/9

Καλαϊτζόπουλος    Δημήτριος                                                       (+)        

Σταμάτιος        Δ. Καλαϊτζόπουλος     αγρότης                               (+) 1995/6

Χρυσοστομος       Βουδαλικάκης        αγρότης, νοσοκομος               (+) 1992

Χρήστος          Σ. Σαββαλάκης          διδάσκαλος                            ...... – 2002

Απόστολος           Δημοσχίδης           συνταξ. ταχυδρόμος               2002 – ......

(Από Διδυμότειχο, ψάλτης της Αγίας Παρασκευής Διδυμοτείχου). << πίσω


ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗ ΣΕΛΙΔΑ